Kind 44 - Tom Rob Smith (2008)

Hoe vaak komt het voor dat je een thriller leest die je echt overrompelt? Omdat het boek niet alleen lekker leest en een goed verhaal heeft, maar tevens in je hoofd blijft zitten. De thriller ‘Kind 44’ van Tom Rob Smith is zo’n boek. Deze debutant combineert in ‘Kind 44’ een spannend en intelligent plot met een schrijfstijl die de aanprijzing ‘literaire thriller’ nu eens wel rechtvaardigt.
‘Kind 44’ speelt zich af in de Sovjet-Unie van 1953. Stalin heeft daar zijn eigen arbeidersparadijs gecreëerd. Niet, zoals hij zijn eigen volk en de buitenwereld doet geloven, uit vrije wil, maar met harde hand. Agenten houden alles in het land streng in de gaten en het minste geringste zorgt ervoor dat iemand verdacht is. Wie immers niet voor de staat is, is automatisch tegen.
Eén van de mensen die namens de staat mensen in de gaten houdt, oppakt en zo nodig doodt, is Leo Demidov. Hij is toegewijd officier van de meedogenloze geheime dienst. Twijfels over zijn werk kent hij niet, hij stelt geen vragen: ,,Zijn enige ambitie was kortweg om zijn land te dienen.’’ Als een kind wordt vermoord, gaat hij de familie vertellen dat er sprake was van een ongeluk. Dat alles, inclusief een getuige, doet vermoeden het om moord ging, doet niet ter zake. Moordenaars bestaan immers niet in het arbeidersparadijs.
De gebeurtenissen nemen een bizarre wending als Demidov’s eigen vrouw ervan wordt verdacht spion te zijn. Hij moet haar schaduwen en verslag uitbrengen. Hoewel hij weet dat iemand die verdacht is, automatisch ook schuldig is, houdt hij vol dat zijn vrouw dat niet is. Demidov wordt vervolgens weggepromoveerd naar een verlaten oord. Daar wordt hij opnieuw geconfronteerd met de moord op een kind. Als hij op onderzoek uitgaat, stuit hij op tientallen vergelijkbare zaken die allemaal zijn ‘opgelost’ door onschuldige mensen als dader te veroordelen.
Vanaf dat moment gaat hij aan alles en iedereen twijfelen. Hij besluit in het diepste geheim een onderzoek naar de moorden te doen. Maar wie kan hij nog vertrouwen? ‘Kind 44’ doet hier en daar denken aan de film ‘Das Leben der Anderen’. Leo Demidov is aanvankelijk loyaal aan de Communistische Partij en neemt alles voor waar aan. Gaandeweg ontdekt hij steeds meer scheuren en krijgt hij twijfels. Dat is een probleem in een staat waarin iedereen die iets anders zegt of denkt meteen verdacht is.
‘Kind 44’ vertelt over een onderzoek naar een seriemoordenaar tegen de achtergrond van het Communisme. Dat maakt ‘Kind 44’ tot een bijzondere thriller. In het arbeidersparadijs worden volgens het regime immers geen moorden gepleegd en een seriemoordenaar kan niet meer zijn dan een verzinsel van het kwade Westen. Wat doe je als eenling als je iets ziet wat niemand anders wil zien? Naast het sterk uitgewerkte verhaal, is ‘Kind 44’ ook nog eens bijzonder goed geschreven. Wat mij betreft nu al de beste thriller van 2008!

7/10/2011 | boeken |