“Meestal ben je het beste in de dingen die je het leukste vindt”
Schrijfster Niki Smit heeft veel succes met haar “100%-serie”. Onlangs verscheen het vijfde deel “100% Bo”, waarin de dertienjarige Bo met haar moeder verhuist naar New York. Meisjes van 10 tot 14 jaar verslinden haar boeken, die voor hen herkenbare onderwerpen behandelen. Dat betekent volgens Niki Smit: romantiek, leuke en grappige jongens, en springerige meiden met een passie voor mode.
De boeken van de Rotterdamse schrijfster Niki Smit zijn razend populair bij tienermeiden. Na “100% Lola”, “100% Anna”, “100% Nina” en “100% Love” verscheen onlangs haar vijfde boek “100% Bo”. Hoofdpersoon is de dertienjarige Bo die met haar moeder, die werkt als fotograaf voor beroemde modebladen, naar New York verhuist. Amper in Amerika maakt ze nieuwe vriendinnen, zoent met de populairste jongen van de school, wordt verliefd op koekjesbakker Luca en treft ze een beroemd Calvin Klein model bij haar thuis onder de douche. Jonge meiden smullen van de verwikkelingen in haar boeken. En Niki Smit, die volgens de achterflap van “100% Bo” dol is op shoppen, dansen en kletsen met haar vriendinnen, vindt het heerlijk om deze boeken te schrijven: “Het is een ontzettend spannende periode. Eerst zitten die meiden in Groep 8 van de basisschool. Ze hebben hun vriendinnen en zijn de oudste meiden van de school. Dan gaan ze naar de middelbare school. Een spannende tijd. Nieuwe school, nieuwe vriendinnen en andere spannende zaken zoals vriendjes, schoolfeestjes en hun eerste zoen. Daar worden jonge meisjes onzeker van.”
Volwassenen
Niki Smit behandelt dit soort zaken in haar boeken op luchtige wijze. Getuige het succes van haar werk, spreekt ze de taal van die meiden. “Je moet ze serieus nemen”, zegt ze. “Ze hebben hun eigen problemen die door volwassenen niet altijd begrepen worden. Je moet ze niet te volwassen benaderen. Als het uitgaat met hun vriendje, stort hun wereld in. Dan hebben ze niets aan een volwassene die dat verdriet gaat relativeren. Het ergste wat je dan kunt zeggen: het valt wel mee hoor.”
Smit doorliep de Heao communicatie, was jarenlang hoofdredacteur van de fashionwebsite Shopgirl (voor jonge vrouwen van 18 tot 30 jaar) en jongerensite Kaboem. Ze heeft lange tijd voor tienermeiden geschreven. Toch was het nooit in haar opgekomen dat ze ooit schrijfster zou worden. “Ik volgde voor mijn werk een cursus schrijven voor kinderen en dat bleek over het schrijven van boeken te gaan. Het is dus heel toevallig gegaan, maar ik vind het heel erg leuk.” Inmiddels heeft ze haar baan opgezegd en werkt ze fulltime als schrijfster.
Jonge lezeressen
Hoewel ze de dertig zelf gepasseerd is, vindt ze het niet moeilijk om voor tienermeiden te schrijven: “Ik doe dat al heel lang. Ik spreek regelmatig af met meisjes van die leeftijd die me dan van alles vertellen. Tienermeisjes zijn heel openhartig, veel meer dan jongens. Die zeggen meestal niet veel, waardoor je niet weet wat ze echt vinden. Bij meisjes is dat heel anders. Zij zijn echt een open boek en vertellen me alles. Als ik een film zie of een boek lees, kan ik ook makkelijk inschatten of zij het leuk vinden of niet.”
Via haar website www.nikismit.nl ontvangt ze ontzettend veel reacties en mailtjes van haar jonge lezeressen. “Ze vroegen al een half jaar om een nieuw deel in de serie. Toen “100% Bo” er eindelijk was, zat ik met kriebels in mijn buik te wachten op de eerste reacties. Maar die waren gelukkig weer erg goed. En daarna vroegen die meiden meteen weer wanneer de volgende komt. Daar moeten ze wel weer een jaar op wachten. Eén boek per jaar vind ik genoeg. Ik ben niet iemand die acht uur per dag achter de computer zit. Bovendien wil ik een idee voor een nieuw boek altijd eerst even laten rijpen.”
Hoge hakken
Naast de gesprekken die ze voert met tienermeisjes die haar boeken lezen, put Niki Smit natuurlijk ook uit eigen ervaring. “Toen ik een jaar of veertien, vijftien was kon ik met vriendinnen uren voor de spiegel staan. Gingen we naar de disco en trokken we enorm hoge hakken aan en deden we veel make-up op zodat die portiers zouden denken dat we achttien waren. Want dat moest je zijn om binnen te kunnen komen. Maar die portiers hadden ons natuurlijk helemaal door.”
“Ik vind het heerlijk dat die meiden zich druk kunnen maken over wat ze aan moeten, hoe ze hun haar moeten dragen en of ze wel of geen make-up op moeten doen. En dat terwijl die meisjes al zo mooi zijn. Ze hebben helemaal niets nodig.” Ze beseft dat erbij horen voor meiden van die leeftijd heel belangrijk is, maar vindt niet dat sommige meiden er buiten vallen doordat ze bepaalde kleding niet zouden kunnen kopen. “Vroeger was dat wel zo. Dan moest je per se Naf Naf of Chipie dragen. Nu is dat veel minder. Bij H&M of op de markt kun je voor weinig geld ontzettend leuke kleding kopen.”
Observeren
Zelf is ze natuurlijk ook erg geïnteresseerd in mode en alles wat daarmee te maken heeft. “Maar ik neem het niet te serieus. Ik ga altijd met vriendinnen naar de Fashion Week in Parijs. Dan lopen we daar, zonder kaarten voor de shows, vijf dagen lang op hoge hakken door Parijs en drinken thee op terrasjes. Ondanks dat we geen tickets hebben, proberen we toch binnen te komen. Dan ben ik ultiem gelukkig. Je hebt mensen die mode heel erg serieus nemen, maar ik vind mode vooral lol. Het leukste van die modeshows is observeren. Je ziet dat die mensen allemaal drie uur voor de spiegel hebben gestaan. En dan staan ze elkaar arrogant aan te kijken. Als ze wat meer zouden lachen, zou het daar een stuk relaxter aan toe gaan.”
Dat ze voor haar laatste boek New York als locatie koos, is geen toeval: “Ik houd ontzettend van New York. Je kunt er lekker shoppen. Die stad is bovendien enorm populair bij die jonge meiden. Omdat je er goed kunt winkelen, maar ook omdat je daar de sterren tegenkomt. En dankzij High School Musical willen ze allemaal naar high school. Dromen is heerlijk. Ik vind het leuk om dromen te hebben, ook als ze nooit uitkomen. Zo droom ik er graag over dat ik in Parijs of New York ga wonen, terwijl het waarschijnlijk nooit gaat gebeuren. Maar van dat soort dromen, word ik gelukkig.”
Negatief
Die droomwereld keert ook terug in haar boeken, al gaan die volgens haar wel over gewone tieners met hun problemen: “Maar ze maken wel bijzondere dingen mee. Ik vind het zelf erg leuk om deze boeken te schrijven en dat is belangrijk. Lol hebben is mijn levensmotto. Je moet de dingen doen die je leuk vindt. En meestal ben je het beste in de dingen die je het leukste vindt. Dat is vaak het probleem van school. Het is zo negatief. Dan zeggen ze: je bent niet zo goed in dit en je bent te druk. Het is toch veel leuker om te horen waar je wel goed in bent? Hetzelfde geldt voor lezen. Laat kinderen lekker de boeken lezen die ze zelf leuk vinden in plaats van zo’n verplichte lijst. Dan gaan ze uiteindelijk vanzelf ook moeilijkere boeken lezen. Of niet. Ook goed.”
Zelf is ze naast het schrijven van haar boeken bezig met een tweejarige opleiding scenarioschrijven. “Daarnaast freelance ik. Die afwisseling is leuk en als ik wil, neem ik even geen opdrachten aan. Dan heb ik alle tijd voor mijn boeken. Het lijkt me leuk om aan comedy’s te werken. Dat mogen bestaande series zijn, maar mijn ultieme droom is een eigen tienerserie te schrijven. Ook hoop ik dat mijn boeken er nog beter door worden. Ik vind het leuk om veel humor in mijn boeken te stoppen. In het begin kreeg ik mijn manuscript nog wel eens terug met in de kantlijn aantekeningen als: ‘moppentopper!’. Het lukte me niet altijd goed om grappen goed over te brengen, maar inmiddels gaat dat een stuk beter.”
Hoewel ze wel eens met het idee speelde, denkt ze niet dat ze snel een boek voor volwassenen zal schrijven: “Ik vind het nog steeds leuk om “100%-boeken” te schrijven en ik heb nog wel een aantal ideeën voor nieuwe delen. De boeken lijken inderdaad op elkaar, maar dat willen die meiden ook. Steeds weer een ander verhaal, maar wel met bepaalde terugkerende elementen. Het moet romantisch zijn, er moeten leuke en grappige jongens in voorkomen, en springerige meiden die van mode houden. De hoofdpersonen van mijn boeken moeten niet ineens een passie voor treinen hebben. Dat werkt echt niet.”
Fragment “100% Bo”
Bo staart naar Abby en Justin. Waarom staan ze al een uur te praten? Justin legt zijn hand op Abby’s bil.
Bo zucht. Het is zo vermoeiend om het vriendinnetje van de populairste jongen van de school te zijn. Maar het hoort erbij. Populaire jongens kennen nu eenmaal veel populaire meisjes. En soms komt de hand van zo’n jongen per ongeluk op de bil van zo’n meisje terecht. Het is eigenlijk heel normaal, denkt ze, terwijl ze aan het rietje van haar cola light zuigt.
Dan haalt Justin zijn hand door Abby’s haar.
Ook dat moet kunnen. Ze is gewoon heel blij voor haar vriendin dat ze ook een beetje aandacht krijgt. Daar ben je toch vriendinnen voor? Maar wat lacht Abby aanstelling naar Justin.
Dan trekt Abby haar shirt omhoog en laat haar navelpiercing zien.
Nou ja! Bo stikt bijna in haar cola. Rustig blijven ademen. Misschien heeft Justin nog nooit zo’n navelpiercing in het echt gezien? Het is natuurlijk wel interessant, zo’n ringetje in je navel. Misschien moet ze er iets van zeggen? Je moet toch jaloers worden als je vriendje met iemand aan het flirten is?
-Uit: “100% Bo” van Niki Smit, Uitgeverij De Fontein, Baarn, ISBN 978 90 261 2566 9-